Kerkentocht

Kerkentocht 16 juli 2011

Op 16 juli ging een groepje gemeenteleden en belangstellenden op kerkentocht naar Ostfriesland.
Het uitstapje was de afsluiting van twee eerdere bijeenkomsten over kerkbouw- en kerkinrichting.
Tijdens die bijeenkomsten keken we naar de kenmerken van Rooms-katholieke, Lutherse en
Calvinistische kerkbouw. Vaak zie je aan buitenkant of direct bij binnenkomst al welk type
kerkgenootschap het gebouw liet bouwen of nu gebruikt. Aan de architectuur is af te lezen welke
personen belangrijk worden gevonden. Aan de inrichting zie je waarop de nadruk ligt in de eredienst.
Aan de afbeeldingen (of het ontbreken ervan) welke theologie domineert. We keken dus niet met de
blik van de kunsthistoricus, maar vanuit de vraag: wat bewoog de makers en wat beweegt de huidige
gebruikers?

In twee auto’s reden we de grens over naar het havenplaatsje Ditzum waar we met het pontje de
Ems overstaken naar Petkum. Daar bekeken we de Lutherse kerk met de kenmerkende zwaan op
de torenspits. We zagen de kerk van Campen, met zijn rijk geornamenteerde gewelven, nu met een
streng Calvinistische inrichting die alle aandacht op het Woord wil richten. In de kerk van Norden,
gebouwd naar het voorbeeld van de Groninger Martinikerk, was goed te zien dat de kerk afwisselend
door Lutheranen en Calvinisten in gebruik was geweest. Het koor met op het altaarretabel
bijbelteksten in plaats van afbeeldingen was duidelijk Calvinistisch, het schip met de rijk versierde
kansel Luthers. Verder ging het nog langs de kerken van Pilsum (een indrukwekkende kruiskerk),
Esens (een prachtig stenen doopvont) en Dornum (banken in drie verdiepingen). Pas in Dornum liet
het aangename weer ons even in de steek.

ds Ynte de Groot